Alle organisaties die voedsel verhandelen, opslaan of produceren, moeten een voedselveiligheidsplan hebben. Dit kwaliteitsborgingssysteem, beschrijft alle bedrijfsprocessen die van belang zijn voor de voedselveiligheid en naleving van de regelgeving met betrekking tot voedselveiligheid. Denk hierbij aan processen die van belang zijn bij ontvangst, productie, verpakken, opslag en transport (NVWA, 2024A).
Het voedselveiligheidsplan omvat onder andere een basisvoorwaardenprogramma voor voedselveiligheid en een gevaren- en risicoanalyse. Daarnaast moeten organisaties toezicht houden op hun leveranciers en een recall- en traceerbaarheidsprocedure voor onveilige producten opstellen (NVWA, 2024B). Naar aanleiding van het basisvoorwaardenprogramma en de gevaren- en risicoanalyse worden algemene beheersmaatregelen en kritische controlepunten ingevoerd om de voedselveiligheid te borgen (NVWA, 2024A).
Het voedselveiligheidsplan is gebaseerd op de HACCP-systematiek (Hazard Analysis and Critical Control Points), een risico-inventarisatie die is gebaseerd op zeven basisprincipes. Deze principes zijn vastgelegd in de Codex Alimentarius van de World Health Organization (WHO). Het HACCP-systeem helpt organisaties om per schakel in het proces de risico’s te identificeren en te beheersen, met nadruk op hygiëne en controle van grondstoffen en logistiek.
Wetgeving
De levensmiddelenbranche kent veel regelgeving die verspreid is over diverse bronnen, wat het voor organisaties soms lastig maakt om relevante informatie te vinden. Zie ook onze blog over “de NVWA website een praktische kennisbank voor kwaliteitsmedewerkers”.
De algemene levensmiddelenverordening (ALV) vormt de basis voor de voedselveiligheidsvoorschriften binnen Nederland en de Europese Unie (EU) (NVWA, 2018). De ALV legt de basisprincipes en voorschriften vast die van toepassing zijn op de levensmiddelenwetgeving. De European Food Safety Authority (EFSA) is een adviesorgaan van de EU om wetten en regels op te stellen en aan te vullen. De verordening (EG) Nr. 178/2002 legt de basisprincipes en voorschriften vast die van toepassing zijn op de levensmiddelenwetgeving. Deze verordening is ingesteld ten behoeve van de Europese autoriteit voor voedselveiligheid en om procedures voor voedselveiligheidsaangelegenheden vast te stellen (Eur-Lex, 2022). Naast de ALV moeten organisaties in de voedingssupplementen sector voldoen aan meerdere wetten, zoals regels voor maximale contaminanten, nieuwe voedingsmiddelen, verboden kruiden, toegestane vitamines en mineralen en moeten zij claims op het etiket vermijden die consumenten misleid (NVWA, 2024D). Voor een uitgebreide versie van de nationale regelgeving, verwijs ik je door naar www.wetten.overheid.nl.
De Nederlandse overheid werkt samen met andere Europese overheden aan het opstellen van wet- en regelgeving en het handhaven hiervan. Nationaal en internationaal krijgt de overheid advies van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) (RIVM, 2022).
Verwachting van de NVWA
De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) is in Nederland verantwoordelijk voor het toezicht houden op levensmiddelen die organisaties importeren, produceren of verhandelen. Zij controleren op verschillende aspecten namelijk: of de organisaties zich houden aan de regels omtrent voedselveiligheid en hygiëne, bevatten levensmiddelen (voedingssupplementen of kruidenpreparaten) verboden stoffen of een te hoge hoeveelheid van een stof, ofwel informatie en claims op de etiketten en website kloppen. De NVWA controleert winkels en webshops door middel van steekproeven, onderzoeken, meldingen en klachten van consumenten, bedrijven en organisaties. Als een product niet aan de regels voldoet kan de NVWA bijvoorbeeld de verkoop verbieden (NVWA, 2024E).
Voordelen voor jouw organisatie
Een voedselveiligheidsplan is niet alleen noodzakelijk om te voldoen aan de geldende wet- en regelgeving en om boetes en sancties te voorkomen, maar biedt ook tal van andere voordelen. Zo helpt een goed plan incidenten voorkomen die de voedselveiligheid in gevaar brengen, zoals terugroepacties, gezondheidsklachten en negatieve publiciteit. Door een voedselveiligheidsplan te implementeren, toon je bovendien aan consumenten dat je voedselveiligheid serieus neemt, wat hun vertrouwen in jouw bedrijf versterkt.
Daarnaast biedt een voedselveiligheidsplan inzicht in alle bedrijfsprocessen, waardoor continue verbetering mogelijk is en risico’s worden verkleind. Dit kan leiden tot toegang tot nieuwe markten en verhoogt het bewustzijn van werknemers rondom voedselveiligheid, wat de algehele bedrijfsvoering ten goede komt.
Heb je hulp nodig bij het maken of onderhouden van het voedselveiligheidsplan neem dan contact met ons op.